Silicium onderdrukt indirect bladluizen die aardappelvirus Y verspreiden
Foto: Koos Groenewold
Over Crkls
In de afgelopen decennia is het landbouwkundig onderzoek in Nederland enorm versplinterd en uit elkaar gegroeid. En ja, boeren hebben vertrouwen in onderzoek, maar hun vertrouwen is niet onvoorwaardelijk. Ook sluit het onderzoek niet altijd goed aan op de urgente problemen waarmee boeren worstelen in de praktijk.
De initiatiefnemers van Crkls: Misset Uitgeverij, BO Akkerbouw, Wageningen University & Research, Aeres Hogeschool en Groen Kennisnet willen hier wat aan doen voor een toekomstbestendige landbouw in Nederland die nu voor grote uitdagingen staat.
Het kennisplatform Crkls wil het kaf van het koren scheiden en bewezen kennis gemakkelijk vindbaar maken voor boeren op een plek. De resultaten van alle onderzoeken en praktijkproeven in Nederland worden verzameld en door een onafhankelijke redactie beoordeelt en op een uniforme en compacte wijze gepubliceerd.
Het onderzoek is eenjarig uitgevoerd met herhalingen. De resultaten bevatten een statistische onderbouwing. Het is daarmee betrouwbaar.
Verspreiding van aardappelvirus Y (PVY) is een groot probleem en vindt plaats via bladluizen. Uit meerdere onderzoeken is gebleken dat silicium indirect (via de plant) bladluisdichtheden verlaagt. Silicium is een meststof en biostimulant die de weerbaarheid van planten versterkt. Het mineraal heeft een significant effect op diverse biologische parameters van bladluizen, zoals lagere aantallen nakomelingen, een lagere ontwikkelingssnelheid en een kortere levensduur. Silicium kan daarom een belangrijke rol spelen in de geïntegreerde gewasbescherming (IPM) tegen bladluizen en zorgen voor een verlaging van de PVY-druk.
Conclusies
Het effect van silicium is treedt vooral op bij de ongevleugelde bladluizen.
Zowel de behandeling (tijdens poten) als bladbehandeling met silicium verlaagden dichtheden van ongevleugelde bladluizen op aardappelplanten met circa 50%.
Minder gevleugelde bladluizen werden gevonden bij het PVY-tolerante ras in de veurbehandeling met silicium.
De eerste effecten van de veurbehandeling met silicium op de bladluisonderdrukking werden ca. 6 weken na poten waargenomen.
De effecten van de looftoepassing werden tegelijkertijd waargenomen, 1-2 weken na de eerste behandeling.
Samenvatting
Silicium speelt een rol in het verdedigingsmechanisme van de plant tegen bladluizen. Het werkingsmechanisme is onvoldoende bekend, meerdere mechanismen worden in de literatuur benoemd, zoals het vormen van fysieke barrières, induceren van afweer en aantrekken van natuurlijke vijanden en verdeling van andere nutriënten in de plant.
In Nederland is zeer beperkt onderzoek gedaan naar silicium en de effecten op bladluizen en PVY-infecties. Literatuur geeft aan dat silicium toegepast aan of op de plant leidt tot lagere bladluisdichtheden.
In dit publiek-private samenwerkingsproject worden hulpmiddelen ontwikkeld die de besmetting en waardevermindering van pootaardappelen voorkomen. Deze hulpmiddelen kunnen ook als basis dienen voor toepassing in de suikerbietenteelt.
Lees meer
Hoofddoel onderzoek programma
Verbetering en verduurzaming van pootgoedmanagement om infectie met PVY te verlagen.
Doel veldexperiment
Door middel van twee veldproeven aantonen of silicium bladluizen kan onderdrukken en PVY infectie verlagen.
Veldproeven
Twee proeflocaties, Westmaas (klei, pootdatum 25 april 2022), Vredepeel (zand, pootdatum 2 mei 2022).
6 behandelingen, 4 herhalingen (zie tabel 1).
Tabel 1. De behandelingen met Silicium in verschillende doseringen in de veldproeven (overgenomen uit eindrapport onderzoeksprogramma PPS Virus & Vectorbeheersing in pootaardappelen).
Bladluistellingen (vijfmaal in de periode van 26 mei-24 juni)
PVY-analyses (na opkomst en voor loofdoding)
Resultaten
Toepassing van silicium leidde tot significant lagere dichtheden ongevleugelde bladluizen ten opzichte van de onbehandelde veldjes.
Bij de gevleugelde bladluizen werden alleen bij het PVY-tolerante ras lagere aantallen waargenomen (zie tabel 2).
Tabel 2.Gemiddeld aantal gevleugelde en ongevleugelde bladluizen per plant per ras van de drie waarnemingen samen op 10, 17 en 24 juni (overgenomen uit eindrapport onderzoeksprogramma PPS Virus & Vectorbeheersing in pootaardappelen.
Lagere bladluisdichtheden hebben niet geleid tot significante verschillen in PVY-besmetting in de aardappelen tussen de behandelde en de onbehandelde veldjes. Mogelijk was de bladluisdruk en/of PVY-infectiedruk hiervoor te laag.
